Les 2: Het hunebed

De tweede les van de lessenserie ‘begravingsrituelen door tijden en culturen’ is inmiddels gegeven en aan de reacties en de betrokkenheid van de leerlingen te zien was het een succes. De woorden, die aan het einde van les 1 gekozen zijn, zijn achterin de klas op een woordmuur opgehangen. Ondanks dat bleek dat nog niet alle leerlingen de woorden in de klas hadden zien hangen, waren ze daarentegen verbazingwekkend goed blijven hangen in het geheugen van de leerlingen. Aan de hand van een woordenboek en de eigen definiëring van de leerlingen zijn deze woorden aan het begin van de les teruggevraagd. Dit lijkt tot dusver een goede manier van evaluatie te zijn. 

Vervolgens kon de echte les beginnen. En wat waren de kinderen lekker enthousiast toen ze geconfronteerd werden met een afbeelding van een hunebed. Al snel was het voor de leerlingen duidelijk waar deze les over zou gaan. Inderdaad, het hunebed. Nadat ze aan ons uitgelegd hadden dat het niet zomaar een hoopje stenen was, maar een heus hunebed was het voor ons wel duidelijk dat het met de betrokkenheid van de leerlingen wel goed zat. Terwijl de één dacht dat het ‘iets van reuzen was’, wist de ander ons te vertellen dat ‘het een graf was’.

Na deze brainstorming over wat de afbeelding voor moest stellen, kregen de leerlingen een filmpje van beeldbank te zien waarin meer informatie over het hunebed gegeven werd. Bij het filmpje kregen de leerlingen een werkblad met kijkvragen erop. Deze moesten ze gedurende het fragment zien te beantwoorden. Het fragment werd twee keer getoond, zodat de leerlingen eerst de kans kregen om de informatie tot zich te laten komen. Al snel bleek dat de open kijkvragen een volgende keer misschien beter vervangen kunnen worden door multiplechoice vragen. De leerlingen waren namelijk zo fanatiek bezig met het beantwoorden van de kijkvragen, dat wij ons afvroegen of de informatie wel zou blijven hangen. Achteraf bleek dit bij de meesten toch wel het geval te zijn. Aan het einde van de les gaven veel leerlingen namelijk aan dat zij het woord ‘Chuin’, wat reus betekent, geleerd hadden. Dit woord kwam terug in het filmfragment. Maar ook andere (vaak niet belangrijke) aspecten die in het filmpje naar voren kwamen, waren door de leerlingen als dingen opgegeven die zij deze les geleerd hadden. Het is waarschijnlijk afhankelijk van de klas of er gekozen moet worden voor open- of meerkeuze vragen.

Gezien de tijd en concentratie van de leerlingen hebben wij besloten het brainstorm gedeelte, over hoe een hunebed gebouwd is, klassikaal te doen i.p.v. de leerlingen in groepjes erover te laten praten. Dit lijkt een goede beslissing te zijn geweest, omdat de leerlingen erg wiebelig werden. Ze waren duidelijk toe aan iets praktisch.

En daar werd gehoor aan gegeven. De leerlingen werden in groepjes van vier losgelaten met de opdracht om met verschillende materialen na te maken hoe een hunebed in die tijd gebouwd werd. Zo lagen er bakstenen, stokjes, touw, scharen, plankjes en een veerunster voor de leerlingen klaar. Elk groepje ging verschillend aan het werk. Terwijl er in het ene groepje druk overlegd werd over een plan van aanpak (“We hebben twee touwen nodig! We moeten evenwicht houden!”), gingen de leerlingen uit een ander groepje gelijk met de spullen aan de slag. Ook was er een groot verschil te zien in de manier van werken tussen jongens en meisjes. Terwijl de jongens over het algemeen snel iets aan het bouwen waren, hadden de meisjes vaak eerst enkele ideeën van de jongensgroepjes nodig. Omdat de leerlingen een zo goed mogelijke reconstructie wilden bouwen, kwam er op deze manier onbedoeld een wedstrijdelement in de les te zitten. Dit pakte erg goed uit, want de resultaten waren verbazingwekkend goed en erg realistisch.

Uiteraard werden alle reconstructies besproken. Bij het bespreken kwam naar voren dat sommigen kennis van televisie of uit boeken gebruikt hadden. Zo waren er leerlingen die in een televisieprogramma gezien hadden dat stenen vroeger verplaatst werden door deze over bijvoorbeeld boomstammen te laten rollen. Die kennis was terug te zien in de reconstructie waarin de stokjes op dezelfde manier werden gebruikt. In de evaluatie gaven de leerlingen aan hoe zij te werk waren gegaan en of hun voorspelling uitgekomen was. Dit gedeelte was voor ons erg belangrijk, omdat dit een onderdeel was van ons evaluatie-instrument.

Nadat besproken was hoe de leerlingen dachten dat een hunebed gebouwd werd, werd er een filmpje van beeldbank getoond waarin te zien was hoe men dacht dat het vroeger gebeurde. Omdat de opdracht bestond uit een voorspelling, ontwerp, uitvoering, presentatie en conclusie, kan het filmpje gezien worden als ‘bewijs’. Natuurlijk moet er bij gemeld worden dat en waarom het nooit zeker is dat het op deze manier is gebeurd.

Tot slot schreef elke leerling weer een woord op dat nieuw voor hem/haar was. Opvallend was dat veel leerlingen vorige keer, naast een woord, ook had opgeschreven wat hij/zij die les had geleerd. Dit vonden wij erg leuk en interessant om te lezen. Daarom hebben wij besloten dit vanaf deze les aan de opdracht toe te voegen. Hierdoor krijgen wij direct feedback van de leerlingen op de les en kunnen wij zien of de leerlingen datgene aangeven wat wij als doel hadden dat zij zouden leren. Bij deze les was dat gelukkig het geval. De meerderheid van de leerlingen gaf namelijk aan dat zij geleerd hadden hoe een hunebed gebouwd werd, één van onze hoofddoelen van de les.

Omdat er problemen waren met de techniek in het lokaal, hebben wij de les moeten verplaatsen naar de aula. Achteraf bleek deze verhuizing goed uit te komen. De beschikbare ruimte, die vele malen groter was dan de ruimte in het lokaal, was namelijk erg prettig bij het bouwen van de reconstructie. Zorg daarom voor deze les voor voldoende ruimte!

Groetjes, Annelot en Nadie

Een reactie plaatsen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: